[druga połowa XV wieku – tendencja w Polsce do powrotu do via antiqua, tj. tradycji Alberta Wielkiego i Tomasza z Akwinu; istotny poznawczy cel etyki, intelekt nad wolą, upadek rozgraniczenia f. moralnej i teologii; wpływ Dunsa Szkota]

Jan Versor – paryżanin, na nim opierano się w via antiqua, oddziaływał aż do XVI wieku, mimo znacznej miernoty w porównaniu z albertynizmem kolońskim.
Cechy jego filozofii, zaprzeczenie via moderna:
 filozofia moralna jest przede wszystkim wiedzą naukową. Etykę można badać naukowo
 większą rolę przy wyborze cnoty pełni intelekt niż wola
 wyżej ceni życie kontemplacyjne niż czynne
 połączenie etyki z teologią, nieprzeciwstawianie ich pojęć tak jak było u Pawła z Worczyna i Buridana
Prąd via antiqua opierający się na versoryzmie nie wyróżniał się niczym szczególnym, cechowała go intelektualna jałowość. Oryginalność i śmiałość poglądów komentatorów krakowskich (Grzegorz ze Stawiszyna, Andrzej z Paradyża)pozostawała daleko w tyle w porównaniu do burydanistów

Jan z Głogowa (zm. 1507; albertynizm + tomizm)

Jakub z Gostynina (zm. 1506; albertynizm + neoplatonizm)
Komentował pisma Arystotelesa, Fizykę i Metafizykę, próba pogodzenia doktryny Tomasza i Alberta Wielkiego.
Jan ze Stobnicy (1470-1519; skotysta; szczęście człowieka i z kontemplacji i z cnót) również podąża dawną drogą, lecz wybiera inną niż versoryści tradycję – szkotyzm, zaznaczyć należy, że opierał się na oryginalnych pismach Dunsa Szkota (podobnie jak Michał z Biestrzykowa), a nie na jego komentatorach – neoszkotystach. W etyce wyróżniało go odniesienie się nie do Etyki nikomachejskiej czy komentarzy do niej, lecz do dzieła Leonarda Bruniego z Arezzo Wprowadzenie w naukę moralną. Bruni chciał pogodzić etykę stoicką, epikurejską i arystotelesowską. Przedmiot wiedzy etycznej to człowiek wolny, czyli mający w sobie zasadę działania, zdolność wolnego wyboru. Celem filozofii moralnej jest wirtualność – potencja człowieka do bycia szczęśliwym. Jest to odstępstwo od starej drogi. Nowością było zanegowanie podziału intelektu na spekulatywny i praktyczny, u Jana były to tylko różne funkcje jednego intelektu. Życie kontemplacyjne jest cenniejsze, ale życie aktywne, oparte na roztropności, pożyteczniejsze dla społeczności zorganizowanej w państwo. Na temat podziału na etykę, ekonomikę i politykę uważał podobnie do Pawła z Worczyna – etyka jest ponad ekonomiką i polityką gdyż one zakładają już człowieka moralnie ukształtowanego.

[przełom stuleci via communis – scholastyka nurtem idącym ‘wspólną drogą’, ale też burydanie; pluralistyczny klimat badawczy; też ku indukcjonizmowi, empiryzmowi; pod koniec XV wieku Kraków dynamicznym ośrodkiem myśli teologicznej, f. moralnej oraz empirycznego przyrodoznawstwa; pojawia się M. Kopernik]