Ludwik Krzywicki (1859-1941); socjolog; związany z ruchem lewicowym, nawiązania do Marksa (walka klas); na jego wykładach Tatarkiewicz; bronił umiarkowanie ewolucyjnych podstaw rozwoju moralności; poczucie krzywdy podstawą kształtowania się ideałów społecznych
Stanisław Brzozowski (1878-1911); posądzony o współpracę z carską ochraną, aktywy społecznie, bliski marksizmowi, publicysta, pisarz, krytyk literacki (pseudonim Adam Czepiel); Etyka Spencera, znawcą jego myśli Andrzej Walicki; modernista (filozofia życia), pod koniec życia f. pracy; rzeczywistość to życie, u jego podstaw czyn, walka; wartość jest punktem rodnym (?) bytu; krytyk naturalizmu – gotowych faktów nie ma; na dnie rzeczywistości leży idea wartości, życie to pęd ku wartości; nawiązania do Norwida
Florian Znaniecki (1882-1858), kształcił się w USA, socjolog humanistyczny; Chłop polski w Europie i Ameryce, Humanizm i poznanie
Marian Zdziechowski (1861-1938); w Wilnie; teoretyk cywilizacji – bronił duchowości europejskiej; próbował syntetyzować buddyzm i chrześcijaństwo; zło jest rzeczywiste, obowiązkiem człowieka jest przeciwstawić się złu; O okrucieństwie, Romantyzm a podstawy chrześcijaństwa, Pesymizm 1915 roku